Türkiye İlahiyat ve İslami İlimler Fakülteleri Genel Durumu (2023-2025)
* Burada sunulan raporun analizlerine ulaşmak için Analiz 1 ve Analiz 2 dosyalarına bakınız.
Sektörel Genel Bakış
2023-2025 döneminde Türkiye’de İlahiyat ve İslami İlimler Fakülteleri önemli yapısal değişimler yaşamıştır. Toplam 92 üniversitede bu programlar bulunmakta olup, üç yıllık süreçte 31,063 öğrenci bu fakültelere yerleşmiştir. Sektörde en dikkat çekici gelişme, yerleşen öğrenci sayısında yaşanan %15.6’lık azalmadır (2023: 11,519 → 2025: 9,723).
Puan Dağılımı ve Kategorik Yapı
2025 yılı itibariyle fakülteler arasında belirgin bir kategorik ayrışma gözlemlenmektedir. En yüksek puan 544.28’e ulaşırken (2023’e göre %4.2 artış), puan dağılımında çarpık bir yapı oluşmuştur.
Fakülteler, taban puanlarına göre kategorileştirildiğinde ise beş ayrı tablo ortaya çıkmaktadır.
Kategori Analizi:
- %39 “Çok Düşük” kategoride (36 üniversite, 3,778 öğrenci)
- %33 “Düşük” kategoride (30 üniversite, 3,099 öğrenci)
- %16 “Orta” kategoride (15 üniversite, 1,524 öğrenci)
- %8 “Yüksek” kategoride (7 üniversite, 826 öğrenci)
- %4 “Çok Yüksek” kategoride (4 üniversite, 496 öğrenci)
Bu dağılım, sektörde %72’lik bir kısmın düşük-çok düşük kategorilerde yoğunlaştığını göstermektedir.
Lider Üniversiteler ve Değişim Trendleri
Üst Sıralarda İstikrar:
Marmara Üniversitesi üç yıl boyunca liderliğini korurken, İstanbul Üniversitesi ikinci sıradaki konumunu sürdürmüştür.
En Büyük Yükselişler:
- İstanbul Medeniyet Üniversitesi: 6. sıradan 3. sıraya (en büyük sıçrama)
- Eskişehir Osmangazi Üniversitesi: Sürekli yükseliş trendi
- Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi: 7. sıradan 6. sıraya
Önemli Gerilemeler:
- Bursa Uludağ Üniversitesi: 3. sıradan 5. sıraya
- Necmettin Erbakan Üniversitesi: 5. sıradan 8. sıraya
- Gaziantep Üniversitesi: 8. sıradan 15. sıraya
Bölgesel Dağılım ve Merkezi Yoğunlaşma
İlahiyat eğitiminde coğrafi dağılım incelendiğinde, yüksek puanlı üniversitelerin büyük oranda İstanbul ve Ankara’da yoğunlaştığı görülmektedir. “Çok Yüksek” ve “Yüksek” kategorilerindeki 11 üniversitenin çoğunluğu bu iki büyük şehirde konumlanmaktadır. Bu durum, İlahiyat eğitiminde merkezi illerin avantajlı konumunu ortaya koymaktadır.
Sektörel Öngörüler
Mevcut trendler değerlendirildiğinde, İlahiyat eğitiminde iki kutuplu bir yapılaşmanın belirginleştiği görülmektedir. Üst sıralardaki köklü ve merkezi üniversiteler konumlarını güçlendirirken, alt sıralardaki üniversiteler artan rekabet baskısı altında kalmaktadır. Bu yapı, orta segment üniversiteler için hem fırsat hem de tehdit oluşturmaktadır.
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Genel Durum ve Sıralama Performansı
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, 2025 yılı YKS sonuçlarına göre 243.28 taban puanı ile Türkiye genelindeki İlahiyat ve İslami İlimler fakülteleri arasında 66. sırada yer almaktadır. Bu performans, toplam 92 fakülte içerisinde %71.7’lik bir dilimde konumlanması anlamına gelmektedir.
Fakülte, puan kategorilendirmesinde “Çok Düşük” kategorisinde bulunmaktadır. Bu kategoride toplam 36 üniversite yer almakta olup, kategorinin ortalama puanı 234.03’tür. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi’nin 243.28 puanı, bu kategori ortalamasının 9.25 puan üzerinde olsa da bir üst kategori olan “Düşük” kategorisine (ortalama 267.47 puan) geçmek için 24 puanlık bir artışa ihtiyaç bulunmaktadır.
Detaylı Üç Yıllık Trend Analizi (2023-2025)
2023 yılında fakülte 262.09 puanla 64. sırada konumlanmıştı. Bu dönemde 81 öğrenci yerleşmişti. 2024 yılına gelindiğinde ise önemli bir iyileşme yaşanmış, puan 273.99’a yükselerek 11.89 puanlık bir artış gerçekleşmiştir. Bu artışla birlikte sıralama da 63’e yükselmiş, 1 sıra iyileşme sağlanmıştır. 2025 yılında ise sıralamada bir gerileme yaşanmıştır. Puan 30.71 puan düşerek 243.28’e gerilemiş, bu durum fakülteyi 3 sıra geriye götürerek 66. sıraya düşürmüştür.
Üç yıllık süreçte toplam olarak 18.81 puanlık bir düşüş ve 2 sıra gerileme yaşanmıştır. Kontenjan sayısında ise %12.3’lük bir azaltmaya gidilmiştir (81’den 71’e).
Kapsamlı Rekabet Analizi
En Yakın Rakipler (Üst Sıralarda)
Fakültenin hemen üstündeki 5 rakip şu şekildedir:
- Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (61. sıra): 244.21 puan (+0.93 fark)
- Uşak Üniversitesi (62. sıra): 244.13 puan (+0.85 fark)
- Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi (63. sıra): 243.95 puan (+0.67 fark)
- Amasya Üniversitesi (64. sıra): 243.90 puan (+0.62 fark)
- Sinop Üniversitesi (65. sıra): 243.41 puan (+0.13 fark)
Bu veriler, Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi’nin sıkı bir rekabet ortamında bulunduğunu göstermektedir. Özellikle Sinop Üniversitesi ile arasındaki 0.13 puanlık fark, minimal bir iyileştirmenin bile sıralamada anlamlı değişiklik yaratabileceğini ortaya koymaktadır.
Alt Sıralardaki Rakipler
Fakültenin altında yer alan en yakın 5 rakip:
- Karabük Üniversitesi (67. sıra): 238.89 puan (-4.39 fark)
- Kastamonu Üniversitesi (68. sıra): 238.52 puan (-4.76 fark)
- Aksaray Üniversitesi (69. sıra): 237.97 puan (-5.31 fark)
- Kilis 7 Aralık Üniversitesi (70. sıra): 237.62 puan (-5.66 fark)
- Muş Alparslan Üniversitesi (71. sıra): 237.13 puan (-6.15 fark)
Farklı Sıralama Sistemlerindeki Konumu
Genel Sıralama
221 program arasında 167. sırada yer almaktadır. Bu geniş kapsamlı sıralamada fakültenin konumu, daha alt seviyede görünmektedir. 92 fakülte arasında 66. sıra – bu ana referans sıralamasıdır. 84 İlahiyat fakültesi arasında ise 64. sırada konumlanmaktadır.
Türkiye Geneli İlahiyat Eğitimi Manzarası
Kategori Dağılımı Analizi
2025 yılı verilerine göre İlahiyat/İİF programlarında kategori dağılımı şu şekildedir:
- Çok Yüksek Kategori: 4 üniversite (%4) – Ortalama 366.46 puan
- Yüksek Kategori: 7 üniversite (%8) – Ortalama 330.86 puan
- Orta Kategori: 15 üniversite (%16) – Ortalama 299.88 puan
- Düşük Kategori: 30 üniversite (%33) – Ortalama 267.47 puan
- Çok Düşük Kategori: 36 üniversite (%39) – Ortalama 234.03 puan
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi’nin bulunduğu “Çok Düşük” kategorisi, en kalabalık kategoridir ve Türkiye’deki İlahiyat fakültelerinin yaklaşık %40’ını oluşturmaktadır.
Sektörel Trend Analizi
2023-2025 döneminde İlahiyat eğitiminde genel trendler:
- Toplam yerleşen öğrenci sayısında %15.6 azalma (11,519’dan 9,723’e) (kontenjan azaltmaya gidildiğinden dolayı)
- En yüksek puanlarda %4.2 artış (522.35’ten 544.28’e)
- Puan dağılımında kategorik ayrışmanın belirginleşmesi
Bölgesel Konumlama
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi, İç Anadolu Bölgesi’ndeki diğer üniversitelerle kıyaslandığında orta-alt seviyede konumlanmaktadır. Aynı bölgedeki Ankara Üniversitesi (352.54 puan, 4. sıra), Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi (346.84 puan, 6. sıra) ve Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi (335.47 puan, 7. sıra) gibi üniversiteler önemli ölçüde daha yüksek puanlara sahiptir.
Performans Potansiyeli ve Kritik Eşikler
Kısa Vadeli Hedefler
- 1-2 puanlık artış: 1-2 sıra yükselme potansiyeli
- 5 puanlık artış: Top 60’a girme imkanı (60. sıra hedefi)
- 24 puanlık artış: “Düşük” kategoriye çıkış
Orta Vadeli Hedefler
- 40+ puanlık artış: “Orta” kategoriye çıkış
- 87+ puanlık artış: “Yüksek” kategoriye erişim
Sonuç ve Değerlendirme
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, mevcut durumda Türkiye’deki İlahiyat eğitimi ekosisteminde alt-orta seviyede konumlanmaktadır. 2025 yılında yaşanan gerilemeyle birlikte yakın rakiplerle arasındaki minimal puan farkları umut vericidir.
Özellikle en yakın 5 rakiple arasındaki toplam puan farkının sadece 1 puan civarında olması, stratejik iyileştirmelerle kısa sürede sıralamada yukarı çıkma potansiyelini göstermektedir.
Türkiye genelinde İlahiyat eğitiminde yaşanan daralma ve artan rekabet ortamında, fakültenin mevcut konumunu korumak ve iyileştirmek için sürekli gelişim odaklı yaklaşımlar benimsenmelidir.